Turkmenistan

Turkmenistan, Türkmenistan, państwo w południowo-zachodniej części Azji Środkowej, nad Morzem Kaspijskim. Od południa graniczy z Iranem, od wschodu z Afganistanem, na północy z Uzbekistanem i Kazachstanem. Powierzchnia: 488,1 tys. km2. 4,5 mln mieszkańców (2000). Stolica: Aszchabad (604 tys., 1995). Główne miasta (1995): Czardżou (203 tys.), Taszauz (165 tys.), Mary (123 tys.), Nebit Dag (108 tys.). Język urzędowy - turkmeński. Jednostka monetarna - 1 manat = 100 gopików. Średnia gęstość zaludnienia: 9 osób/km2. Przyrost naturalny: 19‰ (2000). Analfabetyzm: 2%. Skład etniczny: Turkmeni (74%), Uzbecy (9%), Rosjanie (8%), Kazachowie (2%), nadto Tatarzy, Ukraińcy, Azerbejdżanie, Ormianie, Białorusini. Wyznania: głównie muzułmanie sunnici. Średnia długość życia: mężczyźni 57 lat, kobiety 64 lata. Oparta na rolnictwie. Użytki rolne stanowią 2% powierzchni. Uprawia się (sztuczne nawadnianie): pszenicę, ryż, bawełnę, winorośl, drzewa owocowe. Hodowla bydła, owiec karakułowych, wielbłądów, koni i jedwabników. Rybołówstwo (kawior z jesiotra). Eksploatacja gazu ziemnego, ropy naftowej, uranu, ołowiu, cynku, miedzi, złota, siarki. Przemysł rafineryjny, chemiczny, maszynowy, włókienniczy, skórzany, cementowy, szklarski. Dochód narodowy 1 800 USD na 1 mieszkańca (1999). Inflacja: 30% (1999). Zadłużenie zagraniczne: 2,1 mln USD (1999). Struktura zatrudnienia: rolnictwo - 43%, usługi - 37%, przemysł - 20%. Handel zagraniczny: eksportuje się głównie artykuły przemysłu lekkiego (43%), ropę naftową i gaz ziemny (29%), natomiast importuje się maszyny (33%), żywność (15%). Obroty w handlu z zagranicą – eksport: 1,1 mld USD, import: 1,25 mld USD (1999). Głównymi partnerami handlowymi są kraje byłego ZSRR.